Als het Israëlische en Amerikaanse leger niet hadden ingegrepen, "zouden de namen Natanz, Fordow, Isfahan en Parchin voor eeuwig in schande zijn herinnerd, net als Auschwitz, Treblinka, Majdanek en Sobibor”, zei de premier in een toespraak in het Hebreeuws die werd uitgezonden tijdens de staatsceremonie ter gelegenheid van de Herdenkingsdag voor de Holocaust (Yom Hashoah), die vanwege het wankele staakt-het-vuren met Teheran via een vooraf opgenomen uitzending plaatsvond.

“Tijdens de Holocaust schreef de dichter Uri Zvi Greenberg: ‘Wij waren een uitgestorven volk, als een wild dier dat wordt opgejaagd.’ Daarentegen vecht ons volk vandaag terug tegen onze onderdrukkers. Tijdens de Holocaust waren wij een mishandeld dier dat huilde van de pijn. Vandaag hebben wij echter een staat die sterker is dan ooit, die krachtig brult,” verklaarde Netanyahu.

“Het regime van de ayatollahs wilde kernbommen ontwikkelen en tienduizenden dodelijke ballistische raketten produceren om ons te vernietigen. Het financierde en bewapende zijn terreurproxies, die ons wilden verstikken in een ring van vuur. Tegelijkertijd verspreidde het een fanatieke ideologie over alle continenten, waarbij het Westen werd afgeschilderd als een existentiële bedreiging. Ze dachten dat ze dit ongehinderd konden doen, maar dat is voorbij,” vervolgde de premier.

De Israëlische strijdkrachten hebben de “Iraanse as van het kwaad” in het Midden-Oosten “systematisch verpletterd” om ervoor te zorgen dat toekomstige generaties niet terugkijken en zich “met een gevoel van gemiste kansen afvragen wat er zou zijn gebeurd als”, zei hij.

Hoewel de oprichting van de staat Israël “geen einde maakte aan de agressie tegen ons, noch aan het antisemitisme dat overal weer de kop opsteekt”, aldus Netanyahu, “zal, in tegenstelling tot vroeger, wie ons nu tracht te vernietigen, vernietiging over zichzelf afroepen op een schaal die hij zich nooit had kunnen voorstellen.”

“Laten we op deze Yom Hashoah niet vergeten dat de staat Israël op het hoogtepunt van zijn macht staat. Wie had tachtig jaar geleden kunnen denken dat onze moedige luchtmachtpiloten en Amerikaanse militaire piloten zij aan zij het Midden-Oosten zouden verdedigen? We verdedigen Israël, de Verenigde Staten en nog iets anders: we verdedigen Europa”, verklaarde de premier.

Netanyahu beschuldigde Europese landen ervan “zoveel te zijn vergeten sinds de Holocaust” en van “morele zwakte”, en zei dat ze “veel van ons kunnen leren, in de eerste plaats: het scherpe onderscheid tussen goed en kwaad, dat ons op het moment van de waarheid dwingt om ten strijde te trekken ter wille van het goede, ter wille van het leven.”

“Beste overlevenden van de Holocaust, burgers van Israël, geen enkel ander volk had kunnen bereiken wat wij hebben bereikt: deze immense transformatie tot stand brengen, van de Holocaust naar wedergeboorte, een wedergeboorte rijk aan prestaties die de familie van naties verbazen,” zei hij, waarbij hij beloofde dat “de bloeiende staat Israël zal blijven dienen als een baken van vrijheid, vooruitgang en welvaart.”

“Am Yisrael Chai! [Het volk van Israël leeft],” besloot Netanyahu zijn toespraak. Yom Hashoah, ingesteld in 1951, wordt jaarlijks gevierd op de 27e van de Hebreeuwse maand Nissan. Het thema van de staatsceremonie van dit jaar, “Het Joodse gezin tijdens de Holocaust”, benadrukte het gezin als bron van identiteit, kracht en menselijke verbondenheid, zelfs in het aangezicht van onvoorstelbaar verlies. In getto’s, concentratiekampen en schuilplaatsen behielden gezinnen hun waardigheid en hoop onder de zwaarste omstandigheden. Veel overlevenden hebben vervolgens hun leven opnieuw opgebouwd in de Joodse staat.

Volgens schattingen van de regering die voorafgaand aan Holocaust Herdenkingsdag 2026 zijn gepubliceerd, wonen er in Israël ongeveer 111.000 overlevenden en slachtoffers van antisemitische vervolging. Vrouwen maken ongeveer 63 procent van de overlevenden uit, van wie de meesten in de 80 of 90 zijn.

Israël kwam dinsdagochtend tot stilstand, toen om 10.00 uur in het hele land een sirene van twee minuten klonk ter ere van Yom Hashoah. De sirenetraditie begon in de jaren zestig en is uitgegroeid tot een van de meest plechtige nationale rituelen van het land, met openbare ceremonies, educatieve programma's en getuigenissen van overlevenden die de hele dag door plaatsvinden.

Bekijk ook deze explainer. De staat Israël is een goedmakertje voor de Holocaust. Het klinkt hard, maar toch wordt dat vaak beweerd. Klopt die bewering wel? In deze explainer gaan we op onderzoek uit!