Een van de gearresteerde personen was Mohammad Hannoun, een door de VS gesanctioneerde inwoner van Ramallah die in Italië actief was en sinds het begin van de jaren negentig in het vizier van de autoriteiten stond. Het onderzoek werd uitgebreid door samenwerking met Nederlandse en andere Europese autoriteiten en werd ondersteund door de Israëlische inlichtingendienst.

De arrestatie van Hannoun en zijn in Italië gevestigde cel is slechts één schakel in een breder, onderling verbonden netwerk van aan Hamas gelieerde financiers en belangenorganisaties in heel Europa. Hannoun zou contacten hebben in Nederland, Oostenrijk, Frankrijk en Groot-Brittannië.

Veiligheidsexperts en wetshandhavers zijn zich al lang bewust van het risico dat Hamas vormt door misbruik te maken van de Europese financiële en juridische omgeving. Afgezien van financiering had Hamas zich vóór 7 oktober 2023 grotendeels onthouden van terroristische aanslagen in Europa.

Dit was een belangrijk onderdeel van het strategische verhaal van Hamas in het Westen, dat tot doel had zichzelf te presenteren als louter een “Palestijnse islamitische bevrijdings- en verzetsbeweging”, zoals beschreven door Hamas-leider Mousa Abu Marzouk. De gezamenlijke inspanningen van Hamas om zichzelf af te schilderen als een goedaardige politieke beweging komen duidelijk tot uiting in de recente juridische pogingen om door het Verenigd Koninkrijk en Australië van de lijst van officiële terroristische organisaties te worden geschrapt.

Sinds 7 oktober lijkt Hamas echter verder te zijn gegaan dan zijn eerdere strategische narratief, aangezien Europese autoriteiten meerdere vermeende terroristische complotten op het continent hebben verijdeld. Nu de dreiging van terroristische aanslagen door Hamas in Europa is toegenomen, is de noodzaak van formele samenwerking op het gebied van veiligheid en inlichtingen tussen Israël en de EU urgenter dan ooit.

Het bredere financieringsnetwerk van Hamas in Europa

Onder het mom van fondsenwerving voor Palestijnse burgers runt Hannoun verschillende organisaties in Italië, waaronder de Palestijnse Vereniging in Italië, Associazione Benefica di Solidarietà con il Popolo Palestinese (“Vereniging voor Solidariteit met het Palestijnse Volk”) en La Cupola d'Oro (“Gouden Koepel”). Deze entiteiten fungeren als dekmantelorganisaties die fondsen doorsluizen naar de “militaire” vleugel van Hamas.

Vóór zijn arrestatie had Hannoun naar verluidt plannen om Italië te verlaten en naar Turkije te vertrekken. In Italiaanse gerechtelijke documenten werd gewezen op de betrokkenheid van in Turkije gevestigde tussenpersonen die de overdrachten voor het netwerk van Hannoun faciliteerden, wat de internationale reikwijdte van de terrorismefinancieringsactiviteiten van Hamas aantoont.

In 2024 publiceerde het European Leadership Network een reeks rapporten waarin een uitgebreid netwerk van aan Hamas gelieerde organisaties in verschillende landen, waaronder het Verenigd Koninkrijk, Duitsland, Italië, Frankrijk, België en Nederland, aan het licht kwam.

Dit ecosysteem omvat ook een netwerk van ngo's en belangenorganisaties, waaronder de European Palestinians Conference (EPC), die heeft gefungeerd als een terugkerend platform voor aan Hamas gelieerde actoren in Europese landen. De EPC is oorspronkelijk opgericht door het Palestinian Return Centre, dat in 2010 door Israël tot illegale organisatie is verklaard vanwege banden met Hamas.

Een door de EPC georganiseerde conferentie in Malmö, Zweden, in 2023 bracht Hamas-vertegenwoordigers uit verschillende landen bijeen, waaronder Majed al-Zeer, een leider van Hamas in Europa en met name in Duitsland en Groot-Brittannië, Adel Doghman, de leider van Hamas in Oostenrijk, en Amin Abou Rashed, de leider van Hamas in Nederland.

In oktober 2024 heeft het Amerikaanse ministerie van Financiën Al-Zeer en Doghman, samen met Hannoun, aangewezen vanwege hun rol in externe fondsenwerving voor Hamas.

Amin Abou Rashed, een in Nederland gevestigde financier van Hamas, werd in juni 2025 afzonderlijk aangewezen voor soortgelijke activiteiten die werden uitgevoerd onder het mom van liefdadigheids- en maatschappelijk werk. Vóór zijn arrestatie in 2023 leidde Abou Rashed de Palestijnse Gemeenschap in Nederland, een overkoepelende organisatie voor pro-Palestijnse groeperingen.

De samenwerking tussen deze personen bestaat al geruime tijd. Al in 2012 werd waargenomen dat Hannoun en Abou Rashed deelnamen aan een reis naar Gaza, georganiseerd door de Europese Al Wafaa-campagne. Foto's van het bezoek tonen Abou Rashed, Hannoun, Doghman en voormalig Hamas-leider Ismail Haniyeh samen, wat de langdurige persoonlijke en operationele banden binnen het netwerk onderstreept.

Nog eerder, in 2009, was de EPC actief in Italië en hield zij een conferentie in Milaan. Voor dat evenement vermeldden Al-Zeer en Doghman zichzelf als contactpersonen van de EPC, terwijl Hannoun optrad in zijn hoedanigheid van voorzitter van de Palestijnse Vergadering in Italië. De conferentie bracht vertegenwoordigers van meerdere aan Hamas gelieerde organisaties samen, naast leden van het Europees Parlement en sjeik Raed Salah, een in Israël gevestigde leider van de Moslimbroederschap die eerder was veroordeeld voor het financieren van Hamas en het aanzetten tot geweld.

De herhaalde samenkomst van hooggeplaatste Hamas-figuren uit verschillende organisaties op gezamenlijke Europese fora illustreert hoe deze entiteiten via gemeenschappelijke platforms met elkaar communiceren, waardoor een breder, pan-Europees ecosysteem voor fondsenwerving wordt versterkt. Personen binnen dit netwerk, zoals Hannoun, hebben zich decennialang ingebed in Europese maatschappelijke structuren om de buitenlandse belangen van Hamas te behartigen.

Sommige Europese landen, naast Italië, hebben beslissende maatregelen genomen om op deze dreiging te reageren. In mei 2025 heeft Zwitserland een vijfjarig verbod ingesteld op Hamas en haar dekmantelorganisaties in het land, een maatregel die bedoeld is om de financiering van de terreurgroep aan banden te leggen en de informatie-uitwisseling met internationale partners te verbeteren.

Dat gezegd hebbende, zijn veel Europese landen traag geweest in het op een substantiële manier aanpakken van de financieringsinfrastructuur van Hamas.

De groeiende terreurdreiging van Hamas op Europese bodem

In de afgelopen twee jaar hebben Europese autoriteiten talrijke terroristische complotten verijdeld en wapenvoorraden ontdekt die verband hielden met Hamas, grotendeels met de hulp van de Israëlische inlichtingendienst.

In november 2025 kondigde de Mossad aan dat zij Europese veiligheidsdiensten had geholpen bij het voorkomen van terroristische aanslagen van Hamas op het hele continent, onder meer in Duitsland en Oostenrijk. Met name een in Wenen in beslag genomen wapenvoorraad bleek verband te houden met Muhammad Naim, de zoon van de hoge Hamas-leider Bassem Naim.

De bij deze terroristische complotten betrokken agenten zouden naar het buitenland zijn gereisd om Hamas-leden in Turkije, Libanon en Qatar te ontmoeten of instructies van hen te ontvangen. Hamas zou ook hebben samengewerkt met Europese straatbendes zoals LTF – Loyal to Familia, in navolging van de tactiek van Iran om criminele netwerken in te zetten als tussenpersonen voor terroristische activiteiten.

De betrokkenheid van zowel binnenlandse als buitenlandse actoren bij de door Hamas geplande terroristische aanslagen in Europa onderstreept het belang van internationale samenwerking om deze dreiging adequaat te kunnen bestrijden.

De beperkte veiligheidssamenwerking van Europa met Israël

Israël en Europa hebben een geschiedenis van samenwerking op het gebied van inlichtingen, die grotendeels informeel en beperkt van omvang is gebleven, vaak als gevolg van politieke en institutionele beperkingen.

In 1969 werd een informele overeenkomst voor het delen van inlichtingen, de zogenaamde “Club de Berne”, gevormd als een groepering van inlichtingendiensten uit acht West-Europese landen. Club de Berne leidde tot de oprichting van een communicatiekanaal dat bekend staat als “Kilowatt”, dat cruciaal werd voor het delen van inlichtingen over Palestijnse terroristische aanslagen die in Europa werden gepland.

In 1971 werden Israël en de VS als deelnemers aan Kilowatt toegevoegd, gevolgd door acht andere westerse landen die in de loop van het decennium toetraden.

Meer recente partnerschappen omvatten een in 2018 ondertekende werkovereenkomst tussen Europol en Israël, bedoeld om de samenwerking bij de bestrijding van fraude, cybercriminaliteit en terrorisme uit te breiden. Hoewel deze overeenkomst Israël in staat stelt een verbindingsfunctionaris bij Europol te hebben, bleef de toegang tot de belangrijkste systemen voor informatie-uitwisseling en gespecialiseerde fora beperkt.

De  Israëlische wetshandhavingsinstanties en Europol hebben hun samenwerking in 2022 naar een nieuw niveau getild met een overeenkomst die beide partijen in staat zou stellen om direct inlichtingen uit te wisselen. De overeenkomst van 2022 werd echter uiteindelijk geblokkeerd door EU-lidstaten die weigerden deze goed te keuren.

Argumenten voor samenwerking op het gebied van terrorismebestrijding

Het Italiaanse onderzoek laat zien hoe een nationaal geïnitieerde zaak, ondersteund door het delen van inlichtingen en grensoverschrijdende samenwerking, licht kan werpen op de verwevenheid van de financiering van Hamas en externe operationele activiteiten in Europa.

In plaats van dergelijke activiteiten als geïsoleerde nationale verschijnselen te behandelen, toont de Italiaanse zaak het belang aan van het volgen van financiële en organisatorische verbanden over de grenzen heen. Het is essentieel om deze aanpak op Europees niveau te repliceren om de pan-Europese financieringsinfrastructuur van Hamas effectief te bestrijden.

Met berichten over verijdelde operaties van Hamas in Duitsland, Nederland, Denemarken, Bulgarije en Polen sinds 7 oktober 2023 kan Europa het zich niet langer veroorloven om de dreiging op een fragmentarische manier aan te pakken. Om deze redenen zou Europa veel baat kunnen hebben bij een continentbreed coördinatiemechanisme voor terrorismebestrijding met Israël, voortbouwend op de lessen van het Italiaanse onderzoek.

Idealiter zou dit kader de Israëlische en Europese autoriteiten in staat stellen hun capaciteiten en personeel te integreren om proactief de financiële en aanslagplanningsnetwerken van Hamas in Europa te identificeren en te dwarsbomen.

Recente veiligheidsovereenkomsten tussen Israël en Europol, zoals de werkovereenkomst van 2018, zouden als bouwstenen kunnen dienen voor een betere samenwerking.

Eenmaal opgezet zou dit mechanisme een kritieke leemte in de Europese terrorismebestrijdingsarchitectuur opvullen door duurzame samenwerking met een van zijn meest capabele veiligheidspartners te institutionaliseren.

Oorspronkelijk gepubliceerd door het Jerusalem Institute for Strategy and Security.