Hier staat geen politiek programma ter discussie en ook geen hedendaagse machtsstrijd of geopolitieke strategie. Wat hier werkelijk op het spel staat, is de geloofwaardigheid van de Bijbel zelf. Christelijk zionisme is geen ideologie, maar een geloofshouding: het vertrouwen dat G'd niet dubbelzinnig spreekt. Dat Hij zegt wat Hij bedoelt, en doet wat Hij belooft.

Gods trouw

In de Bijbel is het land Israël geen bijzaak of symbolisch detail. Het vormt een rode draad door het hele verhaal heen. Van Abraham tot Mozes, van de profeten tot de latere geschriften klinkt steeds dezelfde belofte. Een belofte die wordt herhaald, bevestigd en nooit wordt ingetrokken. Die belofte wordt expliciet als blijvend beschreven. Wie beweert dat zij is vervallen, vergeestelijkt of vervangen, moet niet één losse tekst herinterpreteren, maar een overweldigende hoeveelheid Bijbelse passages wegredeneren.

Daarom loopt deze discussie zo hoog op. Het ontkennen van Israëls recht op het land is geen onschuldige nuance. Het vraagt om een manier van lezen waarin G'ds eigen woorden ondergeschikt worden gemaakt aan kerkelijke systemen of moderne gevoeligheden. Precies daar wringt het voor veel protestanten: bij de overtuiging dat de Schrift gezag heeft, juist wanneer zij botst met onze voorkeuren.

Christelijk zionisme komt niet voort uit eindtijd-speculatie of politieke sympathie, maar uit een bepaald beeld van G'd. Een G'd die concrete beloften doet aan een concreet volk, verbonden aan een concrete plaats én die die beloften nakomt ondanks menselijke tekortkomingen. De profeten beschrijven Israëls herstel niet als beloning voor morele perfectie, maar als een daad van goddelijke trouw, “ter wille van Mijn Naam”. Het bestaan van Israël zegt daarom eerst iets over wie G'd is, en pas daarna iets over het Joodse volk.

Dit raakt het hart van het christelijk geloof. Want als G'd Zijn beloften aan Israël uiteindelijk loslaat, waarop zouden christenen Hem dan nog vertrouwen als het gaat om verlossing en toekomst? Een G'd die Zijn woord laat varen zodra de geschiedenis ingewikkeld wordt, is geen vaste rots, maar drijfzand.

Ook de Bijbelse toekomstverwachting blijft opvallend concreet. Er wordt niet gesproken over een vaag rijk los van tijd en plaats. Evenmin over een symbolische terugkeer naar Rome of een abstract idee. De Schrift spreekt over Jeruzalem. Over een stad. Over een plek in de echte wereld, in tijd en ruimte.

Kritiek

Critici stellen vaak dat christelijk zionisme kritiekloos zou zijn en blind voor onrecht. Dat is een gemakzuchtige karikatuur. Erkenning van Israëls bestaansrecht is geen vrijbrief voor elk politiek besluit. Liefde voor een volk of land schaft morele toetsing niet af, zij maakt haar juist scherper. Recht en gerechtigheid gelden voor iedereen.

Net zo misplaatst is de suggestie dat steun aan Israël automatisch vijandigheid tegenover Arabieren of moslims zou betekenen. Wie werkelijk gelooft dat ieder mens naar G'ds beeld is geschapen, kan geen onderscheid maken in waardigheid. Vrede en menselijkheid voor álle bewoners van het land zijn geen tegenstelling tot Bijbelse trouw, maar vloeien daar juist uit voort.

De wrange ironie is dat juist een eeuwenoude traditie van ontkenning en vervanging nu struikelt over een levende Joodse staat. Alle vormen van vervangingsdenken lopen hier vast op dezelfde werkelijkheid: het Joodse volk is terug. Niet als idee of symbool, maar als natie.

Dat maakt christelijk zionisme geen ideologie, maar een getuigenis. Een getuigenis dat G'ds beloften geen beeldspraak zijn. Dat Zijn verbonden geen verlopen contracten zijn. En dat Zijn trouw sterker is dan menselijke systemen. Wie dit “schadelijk” noemt, moet de vraag beantwoorden: schadelijk voor wie? Niet voor de Schrift. Niet voor het Joodse volk. Dit is geen gevaarlijke leer. Dit is de betrouwbaarheid van G’d, zichtbaar in de geschiedenis.