Hoe gaat een gezin om met het feit dat hun dochter, hun zus, op brute wijze is vermoord door Hamas-terroristen? “In vergelijking met andere gezinnen gaat het vandaag de dag relatief goed met ons. We kijken vooruit, houden onszelf bezig, gaan verder met ons leven.” Ricarda Louk straalt innerlijke rust uit en tegelijkertijd diepe pijn terwijl ze haar verhaal vertelt. Zij en haar man zijn al twee jaar onafgebroken op reis. Het is voor hen belangrijk dat wat er op 7 oktober 2023 in Israël en in hun leven is gebeurd, niet wordt vergeten. Op die ‘Zwarte Sjabbat’ werd hun dochter Shani van hen weggenomen. Hun “kleine meisje dat zo vol leven en liefde was”. Praten over dit tragische verlies werkt als een soort therapie.

Het leven weer opbouwen

In de maanden na de aanval van Hamas stond de familie Louk in nauw contact met andere familieleden van gijzelaars. Ricarda herinnert zich de sterke solidariteit onder de families. “We steunden elkaar en bouwden echte vriendschappen op”, zegt ze. Ook veel organisaties en overheidsinstellingen boden hulp aan. Maar niet elke familie is erin geslaagd hun leven weer op te bouwen. Mijn man en ik zeiden altijd tegen onszelf: Shani komt niet terug, we moeten verder. We hebben nog andere kinderen die ons nu nodig hebben. Dus probeerden we sterk te zijn, en dat heeft ons gezin geholpen. Natuurlijk blijft de pijn, maar we kunnen weer samen lachen. Dat is wat Shani gewild zou hebben.”

Hoop op iets goeds

Boven alle pijn en de vele vragen heeft de familie Louk één grote hoop: dat de vele mensen die op 7 oktober zijn omgekomen, niet voor niets zijn gestorven. “Mijn man heeft het altijd over het einde van de Tweede Wereldoorlog. Als iemand de Joden die de gaskamers werden binnengeleid, of de overlevenden van toen, had verteld dat ze binnen vier jaar een eigen staat zouden hebben, had niemand dat geloofd. We hebben hoop dat het beter wordt; veel erger kan het niet worden.”

Ricarda kan niet precies zeggen waar ze de kracht vandaan haalt om door te gaan en niet te wanhopen. “Op de een of andere manier zit het in onze familie; we zijn opgegroeid met een positieve levenshouding. Maar in moeilijke situaties vind je altijd meer kracht dan je je van tevoren had kunnen voorstellen.” Ricarda, afkomstig uit Duitsland, komt uit een katholiek gezin. Toen ze haar Israëlische man ontmoette, bekeerde ze zich tot het Jodendom. Ze zou haar gezin niet als religieus omschrijven, maar ze proberen wel de sabbatsregels na te leven.

‘Ik dacht dat het nepnieuws was’

Ricarda vertelt hoe ze 7 oktober 2023 heeft beleefd. “Om 6.36 uur ging het raketalarm af en het hield niet op. We belden Shani, die op het Nova Festival in het zuiden was. Haar vriend uit Mexico was met haar mee naar Israël gekomen. Ook hij werd door Hamas vermoord.” Shani nam de telefoon op en vertelde de familie dat ze onderweg naar huis was. Ondertussen had Ricarda’s familie op het nieuws gehoord dat terroristen uit Gaza Israël waren binnengedrongen.

“Eerst dacht ik dat het nepnieuws was. We belden Shani opnieuw, maar ze nam niet op. Rond 10.30 uur ontving mijn zoon Amit een video en werd hem gevraagd of Shani in de clip te zien was.” De video toont zwaarbewapende terroristen achterin een pick-uptruck. Aan hun voeten ligt een halfnaakte vrouw met haar gezicht naar beneden. Haar ledematen zijn onnatuurlijk verdraaid. Eén terrorist trekt aan haar haar. Anderen zetten hun laarzen op haar kwetsbare lichaam. Het voertuig wordt omringd door Palestijnse burgers. Ze spugen op het hoofd van de vrouw, juichen en roepen herhaaldelijk “Allahu Akbar” (Allah is de grootste).

“Mijn zoon begon te schreeuwen en te huilen: ‘Dat is Shani! Dat is Shani!’ We herkenden haar aan haar tatoeages. Ik wist zeker dat het mijn kleine meisje was! We wisten niet of ze dood of levend was. We keken die vreselijke video keer op keer om te zien of we enig teken van leven bij haar konden ontdekken.” In Israël waren alle autoriteiten overbelast en was er niemand bereikbaar. Dus wendden de Louks zich tot de ambassade in Duitsland. Ze hoopten daar sneller hulp te krijgen, aangezien Shani zowel de Duitse als de Israëlische nationaliteit had. “We dachten dat een Duitser een betere kans zou hebben om uit Gaza te komen dan een Israëliër.”

De familie stuurde de video ook naar de pers. Deze verspreidde zich snel over de hele wereld. Het was een van de eerste getuigenissen van het brute bloedbad die buiten de grenzen van Israël bekend werd.

De klop op de deur

De familie leefde drie weken in onzekerheid. “Het was een vreselijke tijd. Je bent de hele dag in de weer en 's avonds zit je daar uitgeput, in een poging tot rust te komen, en dan begint het piekeren: wat doen ze op dit moment met haar? Tegelijkertijd hoorden we altijd de bombardementen in de Gazastrook en waren we bang dat de gijzelaars geraakt zouden worden.”

Op een dag werd er op de deur geklopt. Het waren vertegenwoordigers van het leger en maatschappelijk werkers. “Toen we hen zagen, wisten we wat het betekende. Ze vertelden ons dat er een stuk schedelbeen was gevonden en geïdentificeerd als dat van Shani. Je kunt niet leven zonder dat bot. Het was gevonden op Israëlisch grondgebied. Er kan dus worden aangenomen dat Shani op slag dood was en dat de terroristen haar lichaam naar Gaza hebben gebracht. Ze heeft waarschijnlijk niet geleden. Aan de ene kant was dat een grote opluchting voor ons. Maar tot dan toe hoopten we nog steeds dat ze leefde. Nu wisten we dat ze nooit meer terug zou komen.”

Het duurde zeven maanden voordat de Louks hun dochter een waardige begrafenis konden geven. In mei 2024 werd Shani’s lichaam gevonden in een tunnel in de Gazastrook. Het was daar begraven, naast de stoffelijke resten van vijf andere gijzelaars. “Ik heb altijd gezegd dat we niet wilden dat soldaten hun leven zouden riskeren om Shani’s lichaam naar huis te halen. Maar het voelde goed toen we haar eindelijk konden begraven. We konden er een punt achter zetten.”

Twijfels over blijvende vrede

Ricarda kan zich niet voorstellen dat de situatie met de Palestijnen in de Gazastrook zal veranderen. “Twintig jaar Hamas-bewind en de daarmee gepaard gaande haat tegen Israël hebben hun sporen nagelaten bij de bevolking. Zelfs kleine kinderen groeien op met zo’n haat tegen Joden. In Israël leven we samen met veel Arabieren. Veel artsen, buschauffeurs en apothekers zijn Arabieren. Ze willen gewoon hun leven leiden. Toch hebben de gebeurtenissen van 7 oktober iets fundamenteels veranderd. “Het was een enorme schending van het vertrouwen,” zegt ze. “Nu weten we niet meer wie we kunnen vertrouwen.”

Zorgen over radicalisering

Ricarda constateert met bezorgdheid dat met name zoveel jonge mensen op sociale media en aan universiteiten wereldwijd een eenzijdig standpunt innemen ten gunste van de Palestijnse kant. “Ze zijn zo radicaal in hun opvattingen. Jongeren zien prachtige foto’s van Shani op internet. Een meisje dat gelukkig is en danst, en vervolgens terroristen die dit meisje ontvoeren en martelen. Het is zo’n schril contrast tussen goed en kwaad. Je zou denken dat mensen de kant van het goede zouden kiezen, maar er zijn zoveel aanhangers en volgers van juist deze terroristen onder jongeren. Mensen moeten hun weg terugvinden naar menselijkheid.”

Shani had veel internationale vrienden, waaronder veel Arabieren. “Ze was zo kosmopolitisch. Ze zei altijd dat er geen slechte mensen zijn, alleen mensen die lijden. Onze wens is dat mensen de weg terug naar het goede vinden.” Ricarda en haar familie willen niet verbitterd raken. “We willen niet toestaan dat haat vat op ons krijgt, dat vernietigt je alleen maar. Het leger heeft ons laten weten dat de vier mannen in de pick-up allemaal zijn gevonden en dood zijn. Maar uiteindelijk helpt ons dat ook niet. We willen vooruitkijken, ons richten op de goede dingen in het leven; al het andere is zinloos.”

Dit interview verscheen eerder in de internationale krant van Christians for Israel.