Sluiten

Zoeken.

Artikelen

Activiteiten

Kennisbank

Podcasts

Projecten

Publicaties

Videos

Overig

Honderdjarige oud-bewaker van concentratiekamp alsnog voor rechter in Duitsland

Door Joanne Nihom - 

6 augustus 2021

De bevrijding kwam later

Op 1 augustus 2021 was dit de kop boven een artikel in het Nieuwsblad van België. Ik kwam het tegen op Facebook. Mijn eerste basale reactie was… Een honderdjarige man, dat is zielig. Moet je zo iemand nog een proces aandoen?

Maar, dat dacht ik slechts een seconde. Ja, hij moet voor de rechter, dacht ik direct daarna. Het maakt niet uit hoe lang het geleden is of hoe oud hij is. Sommige vergrijpen verjaren nooit. De gevolgen van ‘toen’ zijn er nog steeds in hevige mate. Voor de eerste, de tweede en zelfs de derde generatie. We zijn processen als deze verplicht aan onszelf en ook aan de miljoenen die het niet meer kunnen navertellen.

De bevrijding kwam later

Onlangs kreeg ik het boekje ‘De bevrijding kwam later…’ geschreven door Bert Woudstra uit Enschede. Hij is een overlevende van de Shoah en was ondergedoken als jonge jongen. Het is een kort, aangrijpend, persoonlijk relaas. Een kleine parel in een verwarde wereld. Hij heeft het boek geschreven in 2019.

Twee quotes van Bert:

‘… Ik liet mijn bevindingen bezinken. Om mijzelf meer ‘bevrijd’ te voelen, wilde ik meer antwoorden…’

‘…Ik wil u danken voor het lezen van mijn verhaal. Mijn verhaal over mijn leven, mijn zoektocht naar bevrijding en hoop. Door het delen van mijn woorden hoop ik, ook al is dat soms moeilijk, een kleine bijdrage te kunnen leveren aan medemenselijkheid en respect voor elkaar …’

Een huis als bevrijding

Het zijn woorden die raken. Die laten zien dat het gevoel van bevrijding tijd nodig heeft. Sinds de oprichting van de staat Israël in 1948 kregen velen een nieuw thuis, een huis als bevrijding.

Voor een aantal generaties is Israël er altijd geweest. Ook voor mij. Maar steeds weer realiseer ik me dat vrij leven als Jood geen vanzelfsprekendheid is. Dat je je daarvoor altijd moet blijven inzetten. Dat betekent ook een honderdjarige oud-bewaker voor de rechter laten komen. Dat boeken zoals die van Bert geschreven en gelezen moeten worden. En dat ik als tweede generatie me verplicht voel te blijven verhalen.

[…Een voormalige bewaker van een concentratiekamp moet in Duitsland 76 jaar na het einde van de Tweede Wereldoorlog alsnog voor de rechter verschijnen. Het proces tegen de 100-jarige man begint volgens Welt am Sonntag in het najaar.


De verdachte zou van 1942 tot 1945 hebben gewerkt in kamp Sachsenhausen, bij Berlijn. Daar vonden volgens de krant zo’n 20.000 mensen de dood. Het proces tegen de oud-bewaker moet in oktober van start gaan in Neuruppin. De man kan vanwege zijn gevorderde leeftijd dan maar 2 tot 2,5 uur per dag voor de rechter verschijnen.


In Duitsland zijn de afgelopen jaren herhaaldelijk oud-kampbewakers vervolgd. De Duitse autoriteiten zien meer kans om nazimisdadigers te berechten sinds de veroordeling van John Demjanjuk in 2011. Tot deze uitspraak gingen ze ervan uit dat voor de nazimisdaden individuele schuld vast moest staan. De inmiddels overleden Demjanjuk kreeg echter celstraf opgelegd wegens medeplichtigheid aan de moord op duizenden Joden, toen alleen werd bewezen dat hij kampbewaarder was geweest in Sobibór…]

'De bevrijding kwam later…' is verkrijgbaar in de Synagoge van Enschede, ook via de webshop:

joannenihom-cirkel

De auteur

Joanne Nihom

Onze journaliste Joanne Nihom woont al enige jaren in Israël. “Israël is voor mij thuiskomen, onderdeel zijn van een ongelofelijke uitdaging. Israël is voor mij het land, de zee, de...

Doneren
Abonneren
Agenda