“Op het nieuws hoorde ik allerlei verhalen over kolonistengeweld,” vertelt Meijer. “Ik kreeg de indruk dat alle kolonisten gewelddadige fanatiekelingen zijn. Mijn beeld was anders, maar dat wilde ik wel graag verifiëren: klopt dat?”

'Niet alle kolonisten zijn gewelddadig'

Een belangrijk onderwerp tijdens zijn gesprekken was het kolonistengeweld waar internationaal veel aandacht voor is. “Het beeld wat in de media ontstaat is: alle kolonisten rennen daar een Arabisch dorp binnen en steken huizen in brand,” zegt Meijer. Daarom vroeg hij bewoners rechtstreeks wat er volgens hen gebeurt.

“Het beeld dat mij verteld is: er is een groep van zo’n driehonderd Joodse kolonisten, met name jongeren, die inderdaad auto’s en huizen in brand steken. De kolonisten maken zich daar ernstig zorgen over,” vertelt hij. “Ze zeggen: absoluut niet wat wij willen.” Volgens hem leeft er veel frustratie over het beeld dat daardoor ontstaat. “Dit zet ons zo in een kwaad daglicht en de wereld gaat praten over ons alsof wij allemaal gewelddadig zijn, terwijl wij dit ook niet willen.”

Meijer benadrukt daarbij dat hij alleen kan spreken over de mensen die hij daadwerkelijk ontmoette. “Er zullen vast mensen zijn, ook extremistische Israëli’s, die dit zouden kunnen steunen. Maar die heb ik niet gesproken.” Wat hij wél zag, was dat bewoners “van links tot rechts” samen aan tafel zaten om te bespreken “wat kunnen we doen om deze jongeren een alternatief te geven”.

'Arabieren en Joden leven niet volledig gescheiden'

Een ander beeld dat volgens Meijer niet helemaal klopt, is dat Joden en Palestijnen volledig langs elkaar heen leven. “In Nederland is heel vaak het beeld dat Arabieren en Joden volledig gescheiden leven,” zegt hij. “Nou, dat is niet zo.” Als je door de Westbank rijdt, zie je volgens hem “Palestijnse kentekens tussen de Israëlische kentekens, dus dat gaat allemaal door elkaar heen.” Wel wonen mensen meestal in aparte dorpen.

Sommige ontmoetingen maakten daarbij indruk. In een dorp hoorde hij hoe Palestijnse buren Joodse bewoners waarschuwen voor gevaar. “Het dorp hieromheen, de Arabische dorpen, die bellen ons,” kreeg hij te horen. “‘Let op, er is er eentje naar jullie toe aan het sluipen.’” Volgens de bewoners ging het soms om Hamas-leden die probeerden te infiltreren. “Het Arabische dorp belt het Joodse dorp: let op, er komt gevaar aan.”

Op andere plekken zag hij juist minder contact. Een bewoner vertelde hem dat Palestijnse buren “ons niet willen” en dat er “geen contact” mogelijk is. “Het is niet één beeld,” concludeert hij. “Het is natuurlijk heel makkelijk voor ons om naar dat gebied te kijken en te zeggen: zó is het. Maar het is niet zo zwart-wit.”

Koffiedrinken met de buren

Meijer zag ook meerdere voorbeelden van gewone menselijke omgang. In een Joodse gemeenschap vertelde een bewoner hem: “Ja, ik rijd erheen en dan gaan we naar binnen en dan gaan we koffiedrinken” met Arabische buren. Waarover ze praten? “Het zullen ook gesprekken zijn over hun kinderen, waar hun kinderen naar school gaan en wat hun kinderen voor opleiding doen,” zegt Meijer. “Gewoon normale menselijke gesprekken.”

Ook op economisch vlak zag hij samenwerking. “Er zijn verschillende industrieterreinen waar Joodse bedrijven zijn waar Palestijnen werken,” vertelt hij. Palestijnen ontvangen daar volgens hem hetzelfde salaris als Israëlische werknemers, “gewoon het salaris wat door de Israëlische vakbond is goedgekeurd”.

Een verhaal van een boer bleef hem bij. Toen deze zich op een plek vestigde, kreeg hij aanvankelijk stenen naar zijn auto gegooid. Maar later veranderde de sfeer. “Toen ze zagen dat mijn huis van steen was en ik niet van plan was te vertrekken,” vertelde de man, “toen kwamen ze naar me toe en zeiden: ‘Ik ben elektricien, heb je werk voor me?’”

'De werkelijkheid is complexer'

Na een week vol gesprekken zegt Meijer niet te pretenderen een volledig objectief beeld te hebben. “De eerste persoon die mij kan vertellen dat hij een objectief beeld gevormd heeft, moet ik nog tegenkomen,” zegt hij. “Je gaat eigenlijk altijd met je eigen bril erheen.”

Toch probeerde hij volgens eigen zeggen steeds door te vragen: “Hoe zit het nou? Hoe kijken jullie naar het conflict? Wat gebeurt hier nou eigenlijk?” Zijn belangrijkste conclusie? Dat de werkelijkheid achter de headlines ingewikkelder is dan vaak wordt aangenomen. “Het is niet zo zwart-wit.”

Bekijk hier de hele uitzending met Leon Meijer over zijn reis door Judea en Samaria.