En dan komt het Loofhuttenfeest, Soekot. De opdracht om in loofhutten te wonen staat in Leviticus 23:43: “Opdat uw nakomelingen weten dat Ik de Israëlieten in loofhutten heb laten wonen, toen Ik hen uit het land Egypte leidde; Ik ben uw God.” We werden gedurende de veertigjarige woestijnreis door G’d begeleid en herinneren dit ieder jaar weer. We verlaten ons vaste huis om enkele dagen onder een eenvoudig dak van takken en riet te wonen.

Kwetsbaar

Op het eerste gezicht lijkt de tegenstelling groot. Een schuilruimte moet sterk zijn, stevig en beschermend. Een soeka (loofhut) is juist tijdelijk en kwetsbaar.

Toch spreekt juist die kwetsbaarheid een diepe waarheid uit. Wij mogen en moeten alles doen wat mogelijk is om ons leven te beschermen. Muren, schuilkamers, waarschuwingssystemen en menselijke inspanningen zijn waardevol en noodzakelijk. Maar uiteindelijk kan geen muur absolute zekerheid geven.

De soeka leert ons daarom niet dat bescherming onbelangrijk is. Zij leert ons dat bescherming niet hetzelfde is als onze uiteindelijke hoop. Boven het dak dat wij zelf bouwen, blijft de hemel.

Van de woestijn naar het Beloofde Land

De Thora verbindt het Loofhuttenfeest met de tocht van Israël door de woestijn. Eeuwenlang heeft het Joodse volk in die eenvoudige hutten een herinnering gezien aan G’ds begeleiding op weg naar het heilige Land.

De woestijn was geen veilige plaats. Israël beschikte niet over machtige steden of moderne verdedigingsmiddelen. Toch trok het volk verder. Dat is misschien ook de diepste betekenis van Israëls geschiedenis: niet dat er nooit gevaar is geweest, maar dat Israël telkens weer verder mocht gaan.

De profeet Jesaja spreekt over een toekomst waarin G’ds aanwezigheid zelf een bescherming zal zijn: “Over alles wat heerlijk is, zal een beschutting zijn” (Jesaja 4:5).

Dat beeld is bijzonder krachtig. Niet alleen menselijke kracht, maar G’ds trouw wordt uiteindelijk als een beschermende bedekking over Zijn volk beschreven.

Naar buiten

Wie ooit een alarmsirene heeft gehoord, weet hoe snel het gewone leven kan veranderen. Een gezin kan binnen enkele seconden van de ontbijttafel naar een beschermde ruimte gaan.

Maar het leven kan daar niet blijven. De deur gaat weer open. Kinderen gaan weer naar buiten. Winkels openen. Mensen werken. Families komen samen.

En dan verschijnt de soeka. Daar wordt opnieuw gegeten, gezongen en gelachen. Daar worden gasten ontvangen. Daar wordt het leven gevierd. Dat is geen ontkenning van gevaar. Het is een keuze om de angst niet het laatste woord te geven.

Een feest van vertrouwen

Soekot is bovendien het feest van de oogst. De vruchten van het land zijn verzameld en de mens wordt juist dan opgeroepen zich te verheugen.

Daarin ligt een wonderlijke les. De mens zaait, werkt en oogst, maar kan het leven zelf niet maken. Regen, zonneschijn en vruchtbaarheid blijven uiteindelijk geschenken.

Daarom houden wij de plantenbundel in onze handen: de palmtak, de citrusvrucht, de mirtetak en de wilgentak. De natuur wordt onderdeel van onze dankbaarheid. Wij schudden ermee in alle richtingen om G’ds almachtige alomtegenwoordigheid te duiden.

Messiaanse hoop

Voor christenen die Israël liefhebben, draagt Soekot nog een bijzondere boodschap. De Bijbelse profeten zien een toekomst waarin G’ds trouw aan Israël zichtbaar zal zijn voor de volken. Zacharia beschrijft een tijd waarin de volkeren naar Jeruzalem zullen komen om de Koning te zoeken en het Loofhuttenfeest te vieren (Zacharia 14:16).

Daarmee krijgt het Loofhuttenfeest een blikrichting die verder reikt dan het verleden. Het feest herinnert aan de woestijn, spreekt tot het heden en wijst vooruit naar een toekomst van vrede, G’ds koningschap en herstel.

Wanneer de hemel ons dak wordt

Misschien is dat juist in onze tijd de stille kracht van het Loofhuttenfeest. Wij kennen de schuilplaats. Wij kennen de sirene. Wij weten hoe kostbaar veiligheid is. Maar Soekot leert ons dat een mens niet eeuwig achter muren kan leven.

Wij moeten weer naar buiten. Wij moeten weer leven, danken, zingen en hopen. Niet omdat de wereld geen kwaad kent, maar omdat het kwaad niet het laatste woord heeft. De Bijbel spreekt over G’d die Zijn verbond niet vergeet en Zijn volk niet loslaat. Daarom kan de loofhut, hoe kwetsbaar ook, een teken van diepe moed worden.

Wij zijn kwetsbaar, maar niet verlaten. Wij zien de storm, maar kijken hoger. Wij bouwen onze beschermingen op aarde, maar vertrouwen uiteindelijk op de G’d van hemel en aarde. En misschien is dat het mooiste geheim van het Loofhuttenfeest: Wanneer wij door het dak van takken naar de hemel kijken, ontdekken wij dat onze grootste hoop niet boven onszelf begint, maar bij Hem die trouw blijft.

Chag sameach – een gezegend feest van vertrouwen, bescherming en messiaanse hoop.