Het dodental van de afgelopen twaalf dagen bedroeg 42 mensen, waarvan vijf minderjarigen onder de 18 jaar en acht veiligheidsfunctionarissen of agenten, meldde het Human Rights Activists News Agency (HRANA), een Amerikaanse groep die is opgericht door Iraanse expats. Er zijn ruim 2000 mensen gearresteerd.

In een aantal steden waren er meldingen van geweerschoten, meldde HRANA. Eerdere berichten meldden dat veiligheidstroepen op sommige locaties rechtstreeks op de menigte hadden geschoten. The New York Times meldde dat het een video van donderdag had geverifieerd waarop te zien was hoe demonstranten in Karaj, een voorstad van Teheran, op de vlucht sloegen nadat er schoten waren gelost. Het kon niet bevestigen dat veiligheidstroepen de schoten hadden gelost.

Volgens Iran International, een onafhankelijke Perzischtalige nieuwszender in Londen, vond ongeveer de helft van de gemelde dodelijke slachtoffers plaats in westelijke provincies.

Koerden

De onrust tegen de regering is bijzonder groot in de westelijke provincie Ilam, waar de Koerden in de meerderheid zijn. Volgens de nieuwssite is deze provincie “een van de epicentra” van de protesten geworden. Donderdag gingen bedrijven in provincies met een Koerdische meerderheid in staking na een oproep van zeven Koerdische oppositiepartijen om te protesteren tegen het harde optreden van de regering. Ook op donderdag sloten de Azerbeidzjaanse steden Tabriz en Ardabil zich voor het eerst aan bij de protesten.

Waarschuwing

De Amerikaanse president Donald Trump, die op 2 januari waarschuwde dat Amerika zou ingrijpen om de demonstranten te verdedigen als het regime hen “op gewelddadige wijze zou doden”, herhaalde zijn waarschuwing aan Sean Hannity van Fox News en zei dat als de ayatollahs demonstranten met machinegeweren zouden beschieten, “we hen zeer hard zullen aanpakken”.

Internetblokkade

De islamitische leiders waarschuwden woensdag echter dat ze de maatregelen tegen de demonstranten zouden verscherpen en legden een landelijke internetblokkade op. Netblocks, een in Londen gevestigde wereldwijde internetmonitor, bevestigde dat het internet in het land donderdag omstreeks 20.00 uur Iraanse tijd was uitgeschakeld. Vrijdagochtend meldde de groep dat het Iraanse internet al 12 uur offline was en dat “de nationale connectiviteit op ongeveer 1% van het normale niveau lag”.

De online black-out kwam nadat de Iraanse kroonprins Reza Pahlavi de demonstranten had opgeroepen om op donderdag en vrijdag om 20.00 uur hun stem te laten horen door tegelijkertijd vanuit hun straten en huizen te scanderen. De prins zei dat het belangrijk was om de demonstraties gaande te houden en zo groot mogelijk te maken, waarbij hij opmerkte dat de grote menigten de regeringstroepen hebben gedwongen om terug te krabbelen en zelfs hebben geleid tot overlopen naar de kant van de demonstranten.

Slogans

Pahlavi is uitgegroeid tot een verbindend symbool voor de demonstranten. Uit een analyse van protestleuzen door Iran International bleek dat van de vele slogans die in het hele land werden geroepen, de meest voorkomende was: “Dit is de laatste strijd; Pahlavi komt terug.” De Pahlavi-dynastie regeerde Iran van 1925 tot de islamitische revolutie van 1979.

Andere leuzen die door de menigte werden geroepen, waren onder meer “Dood aan de dictator”, “Totdat de geestelijke begraven is, zal dit vaderland geen vaderland worden”, “Kanonnen, tanks, vuurwerk; mullahs moeten weg” en “Javid Shah” (“Lang leve de koning”, verwijzend naar Pahlavi).

Israël

Leden van de Iraanse regering hebben Israël de schuld gegeven van de onrust. Ebrahim Azizi, voorzitter van de Commissie Nationale Veiligheid en Buitenlands Beleid in het Iraanse parlement, zei donderdag in een bericht op X:

“Wanneer de sporen van buitenlandse inlichtingendiensten en het zionistische regime zichtbaar zijn, betekent dit dat het destabilisatieplan in werking is gezet; een plan dat de Iraanse natie niet zal toestaan te voltooien.”

De Israëlische premier Benjamin Netanyahu sprak op 4 januari zijn steun uit voor de protesten tegen het regime in Iran. Hij vertelde zijn kabinet dat Jeruzalem achter de Iraniërs staat die vrijheid nastreven en dat dit een cruciaal moment kan zijn in hun strijd voor verandering.

De protesten begonnen op 28 december toen eigenaren van elektronica- en mobiele telefoonwinkels hun winkels in twee winkelcentra in Teheran sloten. Ze gingen in staking uit protest tegen de instortende munteenheid, de rial. Hun protest breidde zich snel uit over het hele land, waarbij de boodschap zich uitbreidde van economische klachten naar een algemene veroordeling van het systeem.