Beide taken zijn urgent, beide zullen bepalend zijn voor de veiligheid en stabiliteit van Israël op korte en middellange termijn, en beide zijn kwetsbaar.

Een week na de Amerikaanse tussentijdse verkiezingen houdt Washington zich terughoudend ten aanzien van Iran, terwijl Teheran ondertussen onmogelijke voorwaarden stelt. En de coalitieonderhandelingen in Israël worden bij elke stap beïnvloed door de oorlog, of in ieder geval door de perceptie daarvan.

Psalm 127 herinnert ons eraan dat noch de bouwers, noch de wachters uit eigen kracht kunnen slagen: “Als de HEERE het huis niet bouwt, tevergeefs zwoegen zijn bouwers eraan; als de HEERE de stad niet bewaart, tevergeefs waakt de wachter.”

In dit artikel kijken we naar beide verhalen, hoe ze met elkaar verbonden zijn en hoe we kunnen bidden.

1. Wat doet Iran?

Iran combineert verzet met druk. De Straat van Hormuz blijft gesloten, en Teheran houdt vol dat deze gesloten zal blijven totdat de Verenigde Staten alle zeven voorwaarden accepteren, waaronder het opheffen van sancties, het vrijgeven van Iraanse tegoeden, een einde aan de Amerikaanse zeeblokkade van Iraanse havens en garanties tegen verdere aanvallen. Iran zegt dat zijn voorstel, dat via Qatareze bemiddelaars is doorgegeven, ervoor zou zorgen dat de straat binnen twee dagen weer wordt geopend als aan die voorwaarden wordt voldaan.

Deze week ging de secretaris van de Iraanse Hoge Nationale Veiligheidsraad, Mohsen Rezaei, nog een stap verder door te verklaren dat "we momenteel geen onderhandelingen voeren met de Amerikanen" en door de beweringen van de VS over vooruitgang "complete leugens" te noemen.

Ondertussen neemt het gevaar op zee toe. De afgelopen week zijn verschillende tankers in en rond de zeestraat getroffen door explosies of mijnen, en op 5 november kwam een zeeman om het leven op een tanker in de Golf. De Revolutionaire Garde (IRGC) beweerde een Amerikaanse MQ-9-drone boven het eiland Qeshm te hebben neergeschoten, en op 7 november maakte zij bekend dat zij de zelfopgelegde limiet van 2.000 km voor het bereik van haar ballistische raketten had opgeheven.

Iraanse functionarissen hebben gewaarschuwd dat Europese landen, onderzeese kabels en datacenters in de Golf het doelwit zouden kunnen worden als de oorlog weer oplaait. In Saoedi-Arabië hebben brokstukken van een Houthi-raket een Aramco-gebouw in Riyad beschadigd.

Het meest verontrustend is de retoriek over kernwapens. Op de staatstelevisie sprak de Iraanse hardliner Mohammad Javad Larijani over het "tactisch“ inzetten van kernwapens tegen militaire bases en riep hij op tot verrijking tot 80 procent. De IRGC verklaarde dat het klaar zou staan mocht de leiding de Iraanse nucleaire doctrine wijzigen, en Opperste Leider Mojtaba Khamenei heeft nooit publiekelijk bevestigd dat hij het religieuze verbod van zijn vader op kernwapens handhaaft. Naar verluidt deelt Iran ook jodiumtabletten uit in de buurt van zijn nucleaire faciliteiten.

In eigen land blijft het regime afwijkende meningen hardhandig onderdrukken: op 8 november werden in Karaj drie mannen geëxecuteerd in verband met de protesten van januari; zij werden beschuldigd van banden met Israël en de VS.

2. Wat overwegen de Verenigde Staten?

De boodschap van president Trump was deze week gemengd. Op 6 november voerden Amerikaanse troepen wat hij "kleine aanvallen“ noemde uit op een Iraanse luchtverdedigingslocatie op het eiland Qeshm. De volgende dag legde het Amerikaanse Central Command (CENTCOM) een vrachtschip buiten gevecht dat de blokkade probeerde te doorbreken, en lanceerde het "Task Force Iron Gate“, dat tot doel heeft de blokkade uit te breiden naar de landroutes van Iran en de Kaspische Zee.

Trump heeft gezegd dat Amerikaanse troepen 38 bruggen als mogelijke doelen hebben geïdentificeerd, en de Times meldde dat een aanval op de zwaar versterkte nucleaire locatie "Pickaxe Mountain“ serieus wordt overwogen. Volgens Fox News heeft Trump vorige week twee vergaderingen gehouden met zijn nationale veiligheidsteam over het hervatten van aanvallen, waarbij 9 november, een maanloze nacht, naar verluidt werd voorgesteld en vervolgens weer van tafel werd geveegd.

Toch is de president duidelijk terughoudend om terug te keren naar een grootschalige oorlog. Op 8 november zei hij tegen CNN dat het "hoogst onwaarschijnlijk“ was dat nieuwe aanvallen nodig zouden zijn als Iran een krachtig akkoord zou ondertekenen, en sindsdien heeft hij tegen Reuters gezegd dat de VS "voorlopig“ geen nieuw offensief zullen lanceren, dat de oorlog militair gezien "in feite voorbij“ is en dat er een "goede kans“ is op een akkoord, waarbij hij eraan toevoegde dat Amerika "op elk moment dat we willen“ kan toeslaan.

Minister van Buitenlandse Zaken Rubio is sceptischer. Tijdens de G7 in Parijs noemde hij de eisen van Iran "schandalig en belachelijk“, zei hij dat een akkoord wellicht niet haalbaar is, en stelde hij dat de economische druk werkt. Het ministerie van Financiën heeft nieuwe sancties ingesteld, en de VS looft een beloning van maximaal 20 miljoen dollar uit voor informatie over het nucleaire programma van Iran.

Welke invloed hebben de Amerikaanse verkiezingen hierop? Een zeer directe. Trump heeft erkend dat de oorlog met Iran een van de redenen was voor de zware verliezen van de Republikeinen vorige week, en vicepresident Vance heeft gezegd dat dit dé reden was. De voorzitter van het Iraanse parlement reageerde op de uitslag door te verklaren dat de Amerikanen "nee tegen oorlog“ hadden gezegd. 

Wanneer het nieuwe Congres in januari wordt beëdigd, zullen de Democraten de commissies controleren en over nieuwe instrumenten beschikken om de oorlog te onderzoeken en aan banden te leggen. Zelfs daarvoor geven de deadline voor de overheidsfinanciering op 11 december en de jaarlijkse defensiewet de Democraten in de Senaat invloed. Analisten in Teheran zijn van mening dat deze onzekerheid Trump doet aarzelen, en zij proberen hiervan te profiteren. Volgende week verwacht Trump de presidenten Poetin en Xi te ontmoeten tijdens de APEC-top in China, waarbij Iran op de agenda staat.

3. Israël: 'Nog niet klaar met Iran'

Het standpunt van Israël is duidelijk. Op 8 november zei minister van Defensie Israel Katz dat Israël "nog niet klaar" is met Iran, dat "de missie nog niet volbracht is" en dat Iran probeert zijn streven naar kernwapens nieuw leven in te blazen. Hij waarschuwde Hezbollah ook om zich niet aan te sluiten bij een hernieuwde Iraanse aanval. Volgens de Financial Times belt premier Netanyahu president Trump elke dag om hem aan te sporen de oorlog te hervatten, terwijl leiders uit de Golf tot terughoudendheid manen. 

Vorige maand zei Netanyahu dat Israël bereid is Iran preventief aan te vallen, zelfs zonder Amerikaanse steun. Het Israëlische Channel 12 meldde dat er rond de verkiezingen van 27 oktober een Israëlische operatie tegen Iran was gepland, die werd stopgezet nadat Washington hiervan op de hoogte was gebracht – een bericht dat door het kantoor van de premier wordt ontkend.

De Israëlische verkiezingen beïnvloeden het vermogen van Israël om de Iraanse dreiging het hoofd te bieden. De militaire en inlichtingencapaciteiten van Israël zijn onveranderd, maar het politieke vermogen om verstrekkende beslissingen te nemen is verzwakt. Netanyahu is nu een interim-premier zonder meerderheid, terwijl zijn rivaal (Eisenkot) het mandaat in handen heeft. Het starten van een grote nieuwe operatie zonder Amerikaanse steun, en midden in coalitiebesprekingen, zou politiek explosief zijn, en sommige oppositieleden hebben openlijk hun vermoeden geuit dat een nieuwe oorlog zou kunnen worden gebruikt om de regeringsvorming te verstoren. 

President Herzog waarschuwde bij het toekennen van het mandaat aan Eisenkot dat Iran "geen moment wacht met zijn complotten en dreigementen", en dat Israël snel een stabiele regering nodig heeft.

Wat zou er onder Eisenkot veranderen? Waarschijnlijk minder dan velen veronderstellen. Eisenkot, een voormalig legerstafchef, beschouwt Iran en zijn bondgenoten als een dreiging die indien nodig militair moet worden aangepakt. Analisten van het Soufan Center verwachten dat een regering onder leiding van Eisenkot deelname aan een hernieuwde Amerikaanse campagne niet zou uitsluiten, of zelfs alleen zou optreden als het nucleaire programma van Iran vordert, maar dat het minder waarschijnlijk is dat zij druk zou uitoefenen op Trump om de oorlog te hervatten of zich zou verzetten tegen een akkoord tussen de VS en Iran.

Netanyahu waarschuwde op zijn beurt in zijn toespraak voor de Knesset deze week dat een nieuwe regering onder druk zou komen te staan om een nucleair Iran te accepteren en zich terug te trekken uit de Israëlische veiligheidszones in Libanon, Syrië en Gaza.

4. Eisenkot krijgt het mandaat

Op zondag 8 november heeft president Herzog Gadi Eisenkot, leider van Yashar, formeel gevraagd om de volgende regering van Israël te vormen. Tijdens de overleggen werd Eisenkot aanbevolen door 67 Knessetleden. Netanyahu werd door 46 leden aanbevolen. Herzog erkende dat "het feit dat de Likud-fractie de grootste fractie is… mij niet ontgaan is“, maar vroeg Eisenkot een regering te vormen die alle Israëli’s zou dienen.

Eisenkot heeft 28 dagen de tijd, tot ongeveer 6 december, met een mogelijke verlenging van 14 dagen. Hij heeft opgeroepen tot een "nationale noodregering“ en waarschuwde dat de Israëlische democratie zich "op een van de meest kwetsbare momenten“ in haar geschiedenis bevindt en dat "creatieve en onconventionele politieke stappen nodig zullen zijn“.

Hij heeft vier principes vastgesteld voor elke partner: erkenning van Israël als een Joodse en democratische staat; toewijding aan de waarden van de Onafhankelijkheidsverklaring; dienstbaarheid aan alle burgers, of het nu gaat om militairen, staatsambtenaren of burgers; en erkenning van Hamas als een terroristische organisatie, met de toezegging om haar militaire en bestuurlijke macht in Gaza te ontmantelen.

De 26e Knesset werd op 10 november beëdigd, en de zitting liet onmiddellijk zien hoe diep de verdeeldheid loopt. In een gepassioneerde toespraak herhaalde Netanyahu zijn oproep tot een "regering van nationale eenheid“ onder zijn eigen leiding en verklaarde hij dat Israël "niet kan vertrouwen op een minderheidsregering met aanhangers van terrorisme en vijanden van Israël“.

Eisenkot noemde het een "door haat doordrenkte toespraak“ en zegde een voor vandaag geplande onderhandelingsbijeenkomst met Likud af. Het blok van Eisenkot heeft ook Matan Kahana voorgedragen om Amir Ohana te vervangen als voorzitter van de Knesset – de stemming hierover wordt volgende week verwacht – en heeft wetsvoorstellen ingediend voor een staatscommissie van onderzoek naar 7 oktober, termijnbeperkingen voor de premier en de intrekking van de hervorming van het rechtssysteem.

5. De uitdagingen voor Eisenkot

De cijfers zijn meedogenloos. Eisenkots eigen blok – Yashar (21), B’Yachad (12), De Democraten (8) en Yisrael Beiteinu (7) – beschikt over slechts 48 zetels. Het blok van Netanyahu heeft er 53. De overige 19 van de in totaal 120 zetels zijn in handen van de twee Arabische partijen. Elke weg naar een regering vereist dat Eisenkot ofwel partijen binnenhaalt die zijn eigen partners afwijzen, ofwel partijen uit het kamp van Netanyahu overhaalt om over te stappen.

Liberman (Yisrael Beiteinu) is de spil. Zonder zijn zeven zetels heeft Eisenkot helemaal geen meerderheid. Liberman weigert "direct of indirect“ op Ra’am of de Gezamenlijke Lijst te vertrouwen en verzet zich tegen een minderheidsregering. In plaats daarvan heeft hij, in een opmerkelijke ommezwaai na jarenlang tegen hen te hebben geageerd, aangeboden de ultraorthodoxe partijen binnen te halen, waarbij hij "pijnlijke compromissen“ accepteert over hun militaire dienstplicht (de ultraorthodoxe partijen staan erop dat ultraorthodoxe mannen vrijgesteld blijven van militaire dienst). Zijn boodschap aan Eisenkot: "Geef de Arabische steun op, en ik zal ervoor zorgen dat de ultraorthodoxe partijen worden binnengehaald.“

Eisenkot houdt ondertussen vol dat dienstplicht voor iedereen niet onderhandelbaar is. Zelfs het voorzitterschap van de Knesset heeft voor wrijving tussen hen gezorgd. Eisenkot heeft ook de deur opengehouden voor Likud. Hij heeft gezegd dat Likud-leden, en zelfs Bezalel Smotrich, welkom zouden zijn als zij zijn vier principes aanvaarden en ermee instemmen onder zijn leiding te dienen. Likud zegt bereid te zijn te praten met iedereen die eenheid nastreeft, maar niet onder die voorwaarden.

Voorlopig lijkt een eenheidsregering even ver weg als altijd, en als Eisenkot faalt, zou het mandaat naar een andere kandidaat kunnen gaan, of zou Israël begin 2027 op weg kunnen zijn naar weer nieuwe verkiezingen.

6. De ultraorthodoxe en Arabische partijen: de koningsmakers

De ultraorthodoxe partijen hebben de sleutel tot een Joodse meerderheid in handen. Politiek worden ze vertegenwoordigd door UTJ (7) en Shas (6), die samen het blok van Eisenkot precies 61 zetels zouden opleveren. Shas blijft stevig in het kamp van Netanyahu staan. UTJ is echter nog in het spel. De partij heeft haar aanbeveling aan Netanyahu ingehouden uit protest tegen het mislukken van een wet die jeshiva-studenten vrijstelt van militaire dienst, en haar "Litouwse“ rabbijnen, rabbijn Dov Lando en rabbijn Moshe Hillel Hirsch, zouden naar verluidt hebben geweigerd Netanyahu te ontmoeten, ondanks herhaalde pogingen van zijn kantoor, zijn adviseurs en zijn vrouw om contact met hen te leggen.

Op 9 november kwamen Eisenkot en Liberman overeen om met UTJ en Shas onderhandelingen te openen over een afgezwakt wetsontwerp. Volgens Channel 12 zullen de ultraorthodoxe partijen waarschijnlijk streven naar een overgangsperiode van een jaar of langer zonder daadwerkelijke dienstplicht en zonder sancties voor dienstweigeraars, ondersteund door wettelijke garanties dat de regeling de toetsing door het Hooggerechtshof zal doorstaan. Dat raakt de kern van Eisenkots eigen principe van dienstplicht voor iedereen.

Beide Arabische partijen hebben Eisenkot aanbevolen als premier, en met een recordaantal van negentien zetels zouden zij de uitslag kunnen bepalen. De Gezamenlijke Lijst zegt dat zij geen ministerposten of formeel lidmaatschap van de coalitie zal nastreven, maar een regering onder leiding van Eisenkot van buitenaf zou steunen en deze niet ten val zou brengen, zelfs niet in oorlogstijd, in ruil voor maatregelen tegen criminaliteit in Arabische gemeenschappen en een einde aan de sloop van huizen in bedoeïenendorpen.

Ra’am-leider Mansour Abbas wil dat zijn partij deel uitmaakt van de coalitie. Eisenkot zelf heeft afstand gehouden: hij heeft gezegd dat zijn prioriteit ligt bij een "zionistische regering die zich inzet voor militaire dienstplicht", en Liberman en Bennett sluiten afhankelijkheid van Ra’am uit. Toch meldt ynet dat het team van Eisenkot een minderheidsregering onderzoekt die aan de macht zou komen als UTJ, Ra’am en de Gezamenlijke Lijst zich van stemming onthouden, wat volgens de regels van de Knesset alleen vereist dat er meer stemmen voor dan tegen zijn, en niet 61.

Netanyahu heeft de Arabische partijen tot het middelpunt van zijn campagne tegen Eisenkot gemaakt en beschrijft ze als "aanhangers van terrorisme". Abbas beweerde op zijn beurt deze week dat Netanyahu ooit tegen hem had gezegd: "Yahya Sinwar en ik begrijpen elkaar.“ De vraag of een Joodse staat die in oorlog is, kan worden bestuurd met de steun van Arabische partijen, waarvan sommige leden het zionisme afwijzen, is nu het meest verdeeldheid zaaiende onderwerp in de Israëlische politiek.

7. Hoe deze kwesties met elkaar verband houden

De Iraanse dreiging is de belangrijkste reden waarom zowel Netanyahu als Eisenkot pleiten voor een "nood-" of "eenheidsregering". Het is het argument dat Netanyahu aanvoert tegen een coalitie die afhankelijk is van Arabische partijen, en de reden waarom Herzog aandringt op een snelle vorming van een stabiele regering. Tegelijkertijd is de kwestie van de dienstplicht voor de ultraorthodoxen niet alleen een religieuze of sociale kwestie: na drie jaar oorlog op verschillende fronten heeft het leger dringend behoefte aan meer soldaten.

Teheran kijkt toe.

Een verdeelde Knesset in Jeruzalem en een verdeelde regering in Washington zijn precies waar het Iraanse regime op hoopt. Zijn strategie is om zijn vijanden uit te zitten, de kosten van oorlog via de Straat van Hormuz op te drijven en politieke zwakte in beide hoofdsteden uit te buiten. De komende weken, met de deadline van Eisenkot begin december en de Amerikaanse financieringsdeadline op 11 december, zullen uitwijzen of Israël en Amerika eensgezind en vastberaden kunnen optreden, of dat het afwachtingsspel van Iran slaagt.

Zowel de bouwers als de wachters hebben de Heere nodig.

Ook wij in de volken kunnen wachters zijn op de muren van Jeruzalem. De Schrift moedigt ons aan: "Omwille van Sion zal ik niet zwijgen, omwille van Jeruzalem zal ik niet stil zijn, totdat haar gerechtigheid opkomt als een lichtglans, en haar heil als een brandende fakkel."

Gebed

Bid voor Gadi Eisenkot en de partijleiders van Israël

Bid om wijsheid voor Eisenkot tijdens zijn onderhandelingen, en voor Netanyahu, Liberman, Bennett, Golan en de leiders van de ultraorthodoxe en Arabische partijen, opdat zij het welzijn van de natie boven persoonlijke en partijbelangen zouden stellen. "Als er geen wijze raad is, komt een volk ten val, maar er komt verlossing door een veelheid van raadgevers" (Spreuken 11:14).

Bid voor eenheid in Israël

Bid dat de bittere verdeeldheid die deze week in de Knesset aan het licht kwam, geheeld mag worden, en dat Israël snel een stabiele regering krijgt, zonder nog een lange en verdeeldheid zaaiende verkiezing. "Zie, hoe goed en hoe lieflijk is het dat broeders ook eensgezind samenwonen!" (Psalm 133:1)

Bid voor een rechtvaardige oplossing inzake de militaire dienstplicht

Bid dat er een manier wordt gevonden die zowel de studie van de Thora als de gedeelde last van de verdediging van de natie eert, en bid voor de families van de Israëlische soldaten en reservisten die die last al drie jaar dragen.

Bid voor president Herzog

Hij houdt toezicht op het proces van de vorming van een nieuwe regering. Bid ook voor de nieuwe Knesset nu deze aan haar werk begint.

Bid met betrekking tot Iran

Bid dat de Heere de plannen van het regime zou dwarsbomen, dat Iran nooit kernwapens zou verkrijgen en dat de Straat van Hormuz weer zou worden opengesteld. Bid voor het volk van Iran, dat lijdt onder dit regime, en voor degenen die ter dood veroordeeld zijn. "De HEERE vernietigt de raad van de heidenvolken, Hij verbreekt de gedachten van de volken" (Psalm 33:10).

Bid voor president Trump en de leiders van Amerika

Bid voor president Trump, vicepresident Vance, minister Rubio en het nieuwe Congres, dat zij wijsheid en moed mogen hebben, dat zij niet verdeeld raken in de strijd tegen het kwaad, en dat elke overeenkomst met Iran ware veiligheid mag brengen, en geen beloning voor agressie.

Bid om bescherming

Bid voor de Israëlische soldaten en burgers aan elk front, voor zeelieden in de Golf, en voor de buurlanden van Israël die worden bedreigd door Iran en zijn handlangers. "Zie, de Bewaarder van Israël zal niet sluimeren of slapen” (Psalm 121:4).

Bekijk ook deze interessante uitzending over de dreigende oorlog met Iran, de samenwerking tussen Amerika en Israël en de vorming van een regering in Israël.